Op woensdag 4 februari 2026 vindt de 26e editie van de Nascholingscursus De Romereis plaats. Een dag vol inspiratie, kennis en ontmoeting voor docenten klassieke talen.
Zoals altijd wordt de presentatie verzorgd door Raphael Hunsucker en Jori Castricum, die u meenemen op een boeiende reis door de wereld van de oudheid. Mogen we u ook weer verwelkomen op deze inspirerende dag?
Locatie: Vergadercentrum Vredenburg 19, Utrecht (5 minuten lopen van Utrecht Centraal station)
Ontvangst: tussen 9.45 en 10.15 uur
Programma: 10.15 tot circa 17.00 uur
Prijs: € 235,- inclusief lunch en certificaat
(Let op: we houden rekening met een maximaal aantal deelnemers.)
Inhoudsopgave
Programma de Nascholingscursus De Romereis
09.45 – 10.15 – Ontvangst met koffie in de zaal
10.15 – 11.05 – dr. Pepijn Corduwener – Van Fascisme naar Democratie: Italië, 1943-1948
11.10 – 12.00 – dr. Suzan van de Velde – Bewegende Beelden – de impact van Griekse standbeelden in de stad Rome
12.00 – 12.05 – Presentatie tijdschrift Roma Aeterna
12.05 – 13.05 – Lunch (restaurant 4e verdieping)
13.05 – 13.55 – dr. Rens Tacoma – Fake news in Flavius Josephus? De Romeinse archieven op het Capitool
14.00 – 14.50 – dr. Jan Willem Drijvers – Keizerin en Heilige: Helena in Rome
14.50 – 15.20 – Theepauze in de zaal
15.20 – 16.10 – drs. Miriam Kolk – Caspar van Wittel: een Nederlandse meesterschilder in Rome
De sprekers en onderwerpen
1. dr. Pepijn Corduwener – Van Fascisme naar Democratie: Italië, 1943-1948
2. dr. Suzan van de Velde – Bewegende Beelden – de impact van Griekse standbeelden in de stad Rome
3. dr. Rens Tacoma – Fake news in Flavius Josephus? De Romeinse archieven op het Capitool
4. dr. Jan Willem Drijvers – Keizerin en Heilige: Helena in Rome
5. drs. Miriam Kolk – Caspar van Wittel: een Nederlandse meester-schilder in Rome
Inhoud van de lezingen
dr. Pepijn Corduwener – Van Fascisme naar Democratie: Italië, 1943-1948
Italië was aan het eind van de Tweede Wereldoorlog verdeeld, verslagen en vernederd. Door twintig jaar fascistisch regime, de Nazi-bezetting, de geallieerde invasie en de razendsnelle opkomst van de communistische partij zagen velen binnen en buiten het land destijds de politieke toekomst van het land gitzwart in. Tegen alle verwachtingen in, lukte het Italië echter om in een paar jaar de fundering te leggen voor een stabiele democratie die nog altijd bestaat. Hoe lukte de Italianen dat? Welke rol speelde de Koude Oorlog hierin? En hoe leefde het fascisme door in die nieuwe jonge republiek? Op een moment dat de fascistische erfenis van het land binnen en buiten Italië in het brandpunt van de belangstelling staat, gaat deze lezing in op die cruciale vijf jaren en beeldt die uit hoe die overgangsperiode zichtbaar werd in het Romeinse stadsbeeld.
dr. Suzan van de Velde – Bewegende Beelden – de impact van Griekse standbeelden in de stad Rome
Vanaf de 3e eeuw v.Chr. brachten de Romeinse veroveringscampagnes grote aantallen (kunst)voorwerpen, waaronder veel Griekse beelden, als oorlogsbuit naar Rome. Deze beelden kregen al snel prominente plekken in de openbare ruimte van de stad en werden zo onderdeel van de culturele leefomgeving van de Romeinen. In deze lezing verkennen we de introductie van Griekse beelden in Republikeins Rome, welke invloed dit had op de stad, en hoe de toe-eigening van deze beelden bijdroeg aan verandering en innovatie in de Romeinse samenleving.
dr. Rens Tacoma – Fake news in Flavius Josephus? De Romeinse archieven op het Capitool
‘De Joodse geschiedschrijver Flavius Josephus (37 – ca. 94 n.Chr.) citeert in zijn werk een groot aantal documenten die zouden aantonen dat de Joden altijd beschermd zijn geweest door de Romeinse overheid. Met die documenten, die Josephus in het Grieks citeert, is echter nogal wat mis: er staan slordigheden in, soms dateert hij documenten verkeerd, soms is zelfs niet duidelijk waar het ene document ophoudt en het andere begint, en in een enkel geval lijkt het document een vervalsing te zijn. Josephus claimt dat hij de teksten zelf heeft gekopieerd van de publieke inscripties die op het Capitool in Rome stonden opgesteld. In deze lezing gebruiken we Josephus’ mededeling om na te denken over Romeinse archiefpraktijken. We richten ons met name op de archieven op het Capitool en in het Tabularium. Hoe moeten we Josephus’ claim duiden?
dr. Jan Willem Drijvers – Keizerin en Heilige: Helena in Rome
Flavia Iulia Helena, de moeder van de eerste christelijke keizer Constantijn de Grote (306-337), is volgens de legendetraditie de vindster van het kruis waaraan Christus is gestorven. Helena is inderdaad in Palestina geweest maar er is geen enkel betrouwbaar historische bewijs dat zij het heilige kruis heeft gevonden. Desalniettemin is ze vanwege haar vermeende vondst van het kruis heilig verklaard.
In Rome doet veel herinneren aan Helena en de kruisvinding, vooral in het zuidoostelijke deel van de antieke stad. In deze bijdrage wordt nader ingegaan op de legendetraditie over Helena en het kruis en de materiële attestaties daarvan in Rome. Daarnaast wordt ingegaan op Helena’s verblijf in de stad vanaf ca. 312 tot aan haar dood in ca. 328.
drs. Miriam Kolk – Caspar van Wittel: een Nederlandse meester-schilder in Rome
Caspar van Wittel (Amersfoort, ca. 1653 – Rome, 1736) was een Nederlandse schilder die omstreeks 1674 naar Rome trok waar hij zich ontwikkelde tot een volleerd kunstschilder. Van Wittel speelde een sleutelrol in de ontwikkeling van de veduteschilderkunst, het genre van topografische stadsgezichten. Zijn schilderijen gaven een beeld van het stedelijke leven en de architectuur van die tijd. Van Wittel werd in Italië een zeer succesvolle schilder, hij werkte voor de hoogste echelons van Romeinse opdrachtgevers. Van Wittel schilderde werken voor adellijke families als de families Sacchetti, Colonna en Albani. In 1711 trad de schilder bovendien toe tot de Accademia di San Luca. Van Wittel verwierf ook bekendheid buiten Rome, zo maakte de schilder een aantal reizen door het noorden van Italië en woonde hij een paar jaar in Napels. In deze lezing wordt ingegaan op het leven van Van Wittel in Italië, met name in Rome, zijn opdrachtgevers en de collecties in Rome waar tot op de dag van vandaag werken van de schilder te vinden zijn.
Ook interessant voor u:
AB URBE CONDITA
Nieuwe perspectieven op de cultuurgeschiedenis van Rome
Vijfentwintig jaar geleden begon Eisma Edumedia met het organiseren van nascholingsdagen over de Romereis. Ter ere van dit jubileum hebben wij Ab Urbe Condita uitgegeven. Het boek bevat achttien uitwerkingen van lezingen die in de afgelopen vijftien jaar zijn gehouden in het kader van deze dagen. Meer informatie en bestellen >>
Een mooie aanvulling op de nascholing Romereis zijn de videolessen. Deze video’s kunnen gebruikt worden als voorbereiding of aanvulling op een traditionele Romereis – en als virtuele variant wanneer die fysiek niet mogelijk is. Geef zo uw leerlingen echt het gevoel even in de Eeuwige stad te zijn. Meer informatie en bestellen >>
Caput Mundi neemt u in 8 hoofdstukken mee door de cultuurgeschiedenis van Rome en omstreken en bereidt de leerling/ reiziger voor op de Romereis. Het biedt een overzicht van de geschiedenis, archeologie en kunstgeschiedenis van de stad Rome, zowel in de Oudheid als in de Renaissance. Ook wordt aandacht besteed aan Ostia, Villa Hadriana, Sperlonga en Pompeji. Meer informatie en bestellen >>